پل تاریخی گاومیشان

پل تاريخي گاوميشان واقع در شهرستان دره شهر يکي از قديمي ترين پلهاي تاريخي  کشور متعلق به دوران ساساني است که بخشي از تاريخ کهن اين شهرستان را نمايان مي کند.  مورخان در مطالعه تاريخ کهن شهرستان دره شهر، اين شهرستان را اولين شهر دوران ساسانيان ناميده اند. اين شهرستان با آثار تاريخي متعدد مانند ماداکتو، آتشکده هاي تاريخي متعدد، پل گاوميشان و آثار تاريخي ديگر يکي از شهرهاي قديمي و تاريخي کشور محسوب مي شود.يکي از آثار تاريخي اين شهرستان که هميشه در اين شهرستان و کشور بيشتر مورد توجه بوده است و داراي ويژگيهاي خاص پل سازي در دوران تاريخي کشور است پل تاريخي گاوميشان است که در اين شهرستان است و بخشي از تاريخ و قدمت اين شهرستان بر روي اين پل نمايان شده است.  پل تاريخي و زيباي گاوميشان که بقاي آن متعلق به دوران ساساني است بر روي   رودخانه سيمره پس از تلاقي با رودخانه کشکان ساخته شده است و بر اساس  نظريات مختلف وجه تسميه نام اين پل بر گرفته از گوميشه يعني محل پرورش گاو است.  اما بعضي از مورخان تاريخ مانند سراورل استين نام اين پل را گاماسا مي دانند(گاماسا از دو کلمه گا يعني گاو و ماس به معني ماهي تشکيل شده است) قوس هاي جناقي آجري و ساير تعميرات سنگي و نماي فعلي پل بيانگر مرمت اين پل در دوران بعد به خصوص دوران اتابک لر کوچک است.   پل تاريخي گاوميشان از پنج چشمه بزرگ تشکيل شده است که در حال حاضر فقط   يکي از اين چشمه ها سالم است و ارتباط چشمه ها با مسير حرکت آب و طغيان آن محرز است اين پل بسيار فني و پيچيده ساخته شده است به طوري که رقيبي جدي براي پلهاي مهم بشمار مي رود. پايه ها و تکيه گاههاي اصلي پل مدور و قطور است و مصالح آن از سنگهاي مکعبي بزرگ و تراشيده در ابعاد مساوي است که به صورت رگ چين به روي هم چيده شده اند و پايه اصلي پل را به وجود آورده است.  داخل پايه ها نيز از قلوه سنگ و ملاط گچ پر شده و مصالح پل سنگ و ملاط گچ و در   سقف تاقها از آجر است که همگي در پيچيدگي اين پل نقش دارند.  تاقهاي جناغي، دالانها و راهروها همگي از آجرهايي به ابعاد 20 در 25 سانتي متر   ساخته شده است و نماي اين پل تاقچه هاي مسدود و باز و موج شکن هايي دارد  که به وسيله راهروها با چند پل به هم متصل مي شوند که اين نيز حتي در   دوران کنوني بسيار مهندسي شده به نظر مي رسد.   وجود پله ها در ميان دالان ستون مياني، بيانگر اين امر است که اين پل فقط   يک پل ارتباطي نبوده بلکه راهروهاي داخل و پلکان نشان از اين دارد که کاروانها از اين پل به عنوان سرپناه به هنگام عبور استفاده مي کردند و چه بسا شبها   که در دل اين دالانها کاروانيان به صبح رسانده اند.  يکي از مورخان تاريخ بنام سرهنري راولينسون در سفرنامه خود درباره اين پل   مي نويسد: پلي که هم اکنون بر روي سيمره  (دره شهر فعلي) قرار دارد   يکي از بهترين پلهاي ايران است که حسين خان بزرگ والي بزرگ و معروف ايلام و لرستان به سال 1008 هجري قمري اين پل را تعمير کرده است".  به اعتقاد مورخان اين پل در سال 1334 هجري قمري بر اثر زلزله از بين رفته است.